Long Phù: kỷ lục lượt đọc mọi thời đại của Zongheng và lần thừa nhận 'tôi đã viết sập' của chính Mộng Nhập Thần Cơ

Trước khi chương đầu tiên kịp lên mạng, tác giả đã viết sẵn một lá thư xin lỗi. Cuối năm 2015, khi mở Long Phù trên Zongheng, Mộng Nhập Thần Cơ bắt đầu lời tựa bằng những dòng bất thường với một cây bút đẳng cấp ông: nói về nghề viết, ông thật ra vẫn luôn mang một món nợ với độc giả; mấy bộ gần đây trau chuốt và đẹp đẽ hơn, nhưng lại thiếu mất thứ linh tính của thuở đầu; mười năm cầm bút, nói một câu thật lòng, tôi đã mệt, và dòng suy nghĩ không còn nhanh nhạy như xưa. Lời cuối lá thư là một lời hứa — với bộ sách mới này, ông mong mình tìm lại được hoài bão, và viết ra một lý niệm.

Để hiểu vì sao một lá thư mở đầu lại nặng đến thế, phải đặt nó vào đúng vị trí của người viết. Mộng Nhập Thần Cơ thuộc lớp người khai phá văn học mạng Trung Quốc: Phật Bản Thị Đạo năm 2006 mở đường cho cả dòng huyền ảo hoang cổ về sau, rồi Long Xà Diễn Nghĩa, Dương Thần, Vĩnh Sinh lần lượt đưa ông vào nhóm mười hai "chủ thần" mà giới đọc vẫn nhắc lại suốt hai thập kỷ. Năm 2010, ông rời Qidian sang Zongheng trong một trong những cuộc chuyển sân ồn ào nhất của ngành lúc đó; đằng sau đó là hai bộ Thánh Vương và Tinh Hà Đại Đế — sức hút thương mại vẫn còn, nhưng tiếng khen mỏng dần theo từng bộ. Trong hậu ký của Tinh Hà Đại Đế, ông tự nhận đã rõ khuyết điểm của mình, thân thể không còn gánh nổi cường độ cũ, thậm chí có lúc nảy sinh ý định ngừng bút rời khỏi giang hồ vì quá mệt. Vì thế cả năm 2015 ông không xuất bản bộ nào; Long Phù ra mắt vào cuối năm ấy, là tác phẩm thứ tám của sự nghiệp, và được ông tuyên bố ngay từ đầu là một lần làm lại từ tốc độ cho đến cách viết.

Người đọc gặp Cổ Trần Sa khi cậu là hoàng tử thứ mười chín của Đại Vĩnh Vương Triều — đứa con của một công chúa nước thù địch Hiến Triều, sinh ra đã bị gạt ra rìa của cung điện và phải giả ngu trong nhiều năm để sống sót. Số phận rẽ hướng khi cậu có được Tế Thiên Phù Chiếu, đạo phù cho phép tế trời để đổi lấy sức mạnh; từ một hoàng tử không ai ngó tới, cậu bước vào một thế giới mà không thế lực nào chịu đứng ngoài cuộc. Các thế lực: triều đình trung ương với các hoàng tử tranh đoạt; những môn phái giang hồ; tiên đạo ẩn dật ngoài cõi tục; thế gia tích lũy nghìn năm; man tộc ngoài biên ải; ma thần, yêu tộc và phái vu đạo thượng cổ. Đích đến xa nhất của hành trình là việc hợp nhất vùng Thần Châu với bốn phương Tứ Hoang thành một Vĩnh Giới thống nhất, cải tạo chính thiên đạo bằng Thiên Tử Phong Thần Thuật và Vô Long Tâm Pháp; bài điểm trên 360kuai tóm tắt thông điệp của bộ sách bằng một câu mà về sau được nhắc nhiều nhất — chỉ mong mọi người đều trở thành rồng.

Xét theo số liệu, Long Phù không có gì phải than vãn. Theo thống kê trên chính Zongheng, bộ sách đạt 276 triệu lượt đọc và cho tới nay vẫn giữ kỷ lục lượt đọc cao nhất trong lịch sử nền tảng này; trên ứng dụng Shuqi nó được chấm 8,8 trên 10 với khoảng 1.600 lượt đánh giá; tên sách lọt bảng xếp hạng tiểu thuyết mạng Trung Quốc năm 2016 và danh sách giới thiệu tác phẩm văn học mạng nguyên tác xuất sắc năm 2018. Với một bộ huyền ảo hơn 3,5 triệu chữ, đó là thành tích mà phần lớn đồng nghiệp cùng thời không với tới.

Nhưng mặt kia của vạch kẻ cũng rõ ràng không kém. Giữa kỳ đăng dài, một bài phân tích đăng tháng 3/2017 đo Long Phù vào khuôn so sánh khắt khe: chất lượng nằm dưới Dương Thần nhưng trên Vĩnh Sinh và Thánh Vương, còn trạng thái của tác giả lúc đó được hình dung như một người ốm một trận nặng, đang hồi phục — nhưng có khỏi hẳn không thì còn mơ hồ. Lời chê tập trung vào vài điểm được nhắc đi nhắc lại: nhân vật bị đổ vào cùng một khuôn "bề ngoài giả ngốc, thật ra luôn giấu bài tàng", từ Cổ Trần Sa tới Lâu Bái Nguyệt rồi Long Vũ Vân; mở truyện gượng gạo khi cậu hoàng tử nhặt được bảo vật là lập tức lộ vẻ mưu sâu, vượt cấp giành thắng lợi; nửa sau loạn cả cảnh giới lẫn nhân vật; và một xu hướng "nhạt hóa" để chiều độc giả mới, trong khi tác giả vừa kiêm chức chủ tịch một công ty vừa bận quay video võ thuật.

Điều làm trường hợp Long Phù khác biệt là cách tác giả đối diện với những lời chê ấy: ông đọc to chúng lại cho cả thế giới nghe. Trong bài phỏng vấn The Paper đầu năm 2017, Mộng Nhập Thần Cơ dẫn nguyên hai câu mà người hâm mộ từng gửi cho mình — "Thần Cơ kiếm đủ tiền rồi, có thể nghiêm túc viết cho thật một bộ tinh phẩm được không?" và "giai đoạn đầu chấm được tám điểm, giai đoạn sau chỉ dám chấm năm" — rồi không chống chế, chỉ thừa nhận áp lực rất lớn và nói rằng ông vẫn luôn cố thay đổi. Cả năm 2015 không ra sách là để chuyên tâm tìm lại trạng thái; Long Phù được viết chậm hơn các bộ trước, chăm chút nhân vật phụ và cả những tuyến tình cảm mà ông tự nhận là thứ mình không giỏi. Cũng trong bài phỏng vấn đó, ông đưa ra một nhận định buồn và chuẩn xác về chính nghề này: giai đoạn đỉnh cao sáng tạo của một người viết, có lẽ chỉ kéo dài bốn hay năm năm.

Bi kịch của Long Phù nằm ở phần đuôi. Hai năm đăng dài, nhân khí của bộ sách không giữ nổi chuẩn của Vĩnh Sinh và Dương Thần ngày cũ — dù vẫn là kỷ lục trên chính nền tảng đăng tải; ngày 25/01/2018, bộ sách khép lại. Không lâu sau khi hoàn thành, theo lời được dẫn lại rộng rãi trong các bài viết trên Bilibili và Zhihu, chính tác giả đăng bài nhìn nhận rằng bộ này tự tay ông viết tới mức sập. Bản gốc của bài phát biểu đó nay không còn tra được, nhưng câu chuyện được nhắc lại đủ nhiều để trở thành một mốc trong lịch sử văn mạng; đến năm 2022, trên Zhihu đã có những dòng hỏi mang chất điếu văn: một trong mười hai chủ thần của văn học mạng, lẽ nào sắp gục. Sau Long Phù, Mộng Nhập Thần Cơ còn xuất bản Điểm Đạo Vi Chỉ và Quyền Trấn Sơn Hà; từ năm 2019 trở đi, không còn thấy bộ mới nào của ông ra mắt.

Trong khi phê bình chưa phân xử xong số phận của bộ sách, phần chuyển thể của nó lại đi được một đoạn khá xa so với nhiều tác phẩm cùng thời. Manhua: bản truyện tranh Long Phù chi Vương Đạo Thiên Hạ do xưởng Thần Cư Động Mạn sản xuất, kịch bản của Ác Nhân 55 và mỹ thuật của nhóm Ác Nhân Cốc, lên mạng ngày 18/02/2017, tròn 250 chương thì hoàn kết và vẫn đang được đọc trên Tencent Comics cùng nhiều nền tảng khác; không lâu sau khi ra mắt, lượt đọc toàn mạng của bản này đã vượt mười triệu. Trò chơi: Long Phù có hai bản game — một webgame cùng tên được chính tác giả uỷ quyền, và bản di động Long Phù: Thiên Tế, một trò chơi thẻ ba chiều phong cách quốc phong do Kaiser Culture phát hành năm 2017, với việc tác giả tham gia giai đoạn nghiên cứu phát triển. Kịch truyền hình: chỉ dừng ở kế hoạch làm web drama công bố năm 2016 và tin đồn chuyển thể truyền hình năm 2017; cho tới nay không có bằng chứng bộ kịch nào lên sóng. Hoạt hình: chưa có; hai tác phẩm của Mộng Nhập Thần Cơ được hoạt hình hóa là Long Xà Diễn Nghĩa và Vĩnh Sinh, còn Long Phù thì nằm ngoài danh sách đó.

Lá thư xin lỗi năm 2015 mở ra bằng ước mong tìm lại hoài bão; hơn hai năm sau, điều khép lại Long Phù là một lời xin lỗi nữa. Ở giữa hai đầu, độc giả vẫn có trong tay một thế giới được dựng rất lớn — nơi bất kỳ chúng sinh nào cũng có thể rèn mình thành rồng, nơi một hoàng tử bị bỏ quên tự viết lại cả thiên đạo. Điều trớ trêu cuối cùng không nằm ở thế giới ấy mà ở phía bàn viết: người từng được xem là một trong những con rồng lớn của văn học mạng Trung Quốc, tự nhận rằng chặng bay này của riêng anh, ông đã viết sập.

Cảnh giới: con đường tu luyện chia làm bốn nấc lớn. Phàm Cảnh gồm bốn tầng Võ Phu, Võ Sĩ, Đại Sư và Tông Sư. Đạo Cảnh gồm ba mươi sáu biến thể, đi từ Phục Khí Tịch Cốc, Cửu Ngưu Nhị Hổ, Đồng Bì Thiết Cốt, Tam Muội Chân Hoả, Pháp Thiên Tượng Địa, Vạn Pháp Quy Nhất cho tới Tha Hóa Tự Tại ở tầng sâu nhất. Thiên Cảnh gồm năm bậc Thiên Tôn, Thiên Thọ, Thiên Nguyên, Thiên Giới và Thiên Đạo. Trên cùng là Bất Hủ với mười tầng — chuẩn mực này do chính Cổ Trần Sa định nghĩa trong truyện.

Hệ thống sức mạnh: Tế Thiên Phù Chiếu là đạo phù trung tâm của cốt truyện, cho phép tế trời để đổi lấy sức mạnh; Thiên Tử Phong Thần Thuật là phương thức cải tạo thiên đạo của vương triều; Vô Long Tâm Pháp là công pháp biết tự tiến hoá, thu nạp tinh hoa của mọi nền văn minh, đưa tu giả trở thành "dị số" đứng ngoài "biến số" của định mệnh.

Bảo vật: ngoài Tế Thiên Phù Chiếu, tư liệu về bộ truyện còn nhắc tới Hồng Hoang Long Môn và Hồng Mông Thụ.

Bản đồ: bối cảnh là Đại Vĩnh Vương Triều ở trung tâm Thần Châu, bao quanh là vùng Tứ Hoang rộng lớn; hành trình của nhân vật chính dẫn tới việc hợp nhất hai vùng này thành Vĩnh Giới.